Urbanizacja i globalizacja – to dwa znaczące procesy XX wieku. Ich konsekwencją jest rozwój megamiast i miast światowych, zmiany zachodzące w pozostałych miastach oraz rodzące się pytania, które dotyczą:
- funkcjonowania miast przy ich gwałtownym rozwoju demograficznym, przestrzennym, a także rosnącym zróżnicowaniu społecznym, będącym skutkiem silnych powiązań międzynarodowych;
- nowych procesów zachodzących w miastach, będących częścią procesu globalizacji lub odpowiedzią na ten proces;
- efektywności wprowadzanych strategii zarządzania miastami, będących odpowiedzią na nową sytuację.

Spis treści
1. Wprowadzenie
1.1. Cele opracowania
1.2. Definicje pojęć
1.3. Warta w Poznaniu-stan badań
1.3.1. Przegląd wyników konkursów na zagospodarowanie obszaru doliny Warty w Poznaniu
1.3.2. Ważniejsze opracowania studialne i studialno-projektowe
1.3.3. Dokumenty strategiczne dla rozwoju miasta Poznania
1.3.4. Wnioski
1.4. Obszar i zakres badań
1.5. Metody badawczo-projektowe

Celem autorów niniejszej publikacji jest próba diagnozy zjawiska wykluczenia społecznego na obszarze województwa śląskiego oraz przedstawienie procesów rewitalizacji obszarów poprzemysłowych, z uwzględnieniem aspektu społecznego, gospodarczego, edukacyjnego, a także kulturowego. Diagnoza ta stanowi podstawę do konstruowania polityki rozwoju regionu i przeciwdziałania ekskluzji społecznej.

Autorzy:
mgr inż. arch. Ewa Arvay-Podhalańska
mgr inż. Ewa Goras
mgr Katarzyna Gorczyca
dr inż. Grażyna Korzeniak
prof. dr hab. Jerzy Kozłowski
mgr inż. arch. Marta Kuligowska
dr inż. arch. Bogusław Podhalański
dr inż. Krzysztof Słysz
dr inż. Wiesław Wańkowicz
mgr Marek Węglowski

Spis treści

1. Wprowadzenie 7

2. Rozwój i gospodarowanie przestrzenią 9
2.1. Przestrzeń 13
2.2. Planowanie przestrzenne 21
2.2.1. Studium 23
2.2.2. Plany miejscowe 24
2.3. Budownictwo 28

3. Problemy i interwencja publiczna 29
3.1. Wykluczenie społeczne 32
3.2. Strefy społecznie wykluczone 36
3.3. Rewitalizacja 39

4. Zarządzanie 43
4.1. Monitoring 45
4.2. Proces planistyczny 50
4.3. Wdrażanie 55

Witold Werner: Urbanistyka a urbanizacja
Krzysztof Zgud: Realizacja strategii zrównoważonego rozwoju UE i strategii krajowych
Maciej Cesarski: Modele i warunki mieszkaniowe w powojennej zachodniej oraz środkowej Europie
Wojciech Jarczewski, Maciej Huculak: Wpływ rewitalizacji terenów poprzemysłowych na rynek pracy w woj. śląskim
Katarzyna Zielonko-Jung: Zjawiska aerodynamiczne a kształtowanie budynków i przestrzeni miejskich
Adam Senetra: Infrastruktura rowerowa w strukturach zurbanizowanych w świetle badań sondażowych i przepisów prawa

Maciej Krużewski, Agnieszka Imiela: Kujawsko-pomorski model zarządzania procesem rewitalizacji
Przemysław Ciesiółka, Emilia Jaroszewska: Strategie rewitalizacji w „kurczących się” miastach – doświadczenia europejskie
Hanna Baryska: Wybrane metody i zalecenia dotyczące poprawy wizualnej plomb w krajobrazie śródmiejskim
Jacek Fiedorowicz: Renowacja i adaptacja piwnic Starego Miasta Warszawy na cele kulturalne
Joanna Porębska-Srebrna, Zygmunt Stępiński: Żyrardów – przyszłość wczorajszego miasta idealnego. Historia użyteczna
Magdalena Staniszkis: Szanse i zagrożenia rewitalizacji – Zakłady Lniarskie w Żyrardowie

Witold A. Werner: Impas w polityce przestrzennej
Mariusz Chudak: Przeznaczenie a użytkowanie gruntów miejskich
Dorota Szlenk-Dziubek, Łukasz Kotuła: Rozstrzygnięcia nadzorcze wojewodów w zakresie planowania przestrzennego
Piotr Krzyk: Strukturalne i krajobrazowe aspekty przemian wiejskich jednostek osadniczych a planowanie przestrzenne
Hanka Zaniewska: Rewitalizacja wybranych obszarów śródmiejskich Poznania – cele i założenia

Autorka omawia programy rewitalizacji m.in. Szczecina, Poznania, Wrocławia, Lublina i Głogowa. Dużo uwagi poświęca rewitalizacji Łodzi i Krakowa. Całość wzbogacona jest o przykłady rewitalizacji miast zagranicznych takich jak: Poczdam,Stralsund, Gandawa czy Preszów.

Jednym z instrumentów służących poprawie jakości i atrakcyjności środowiska miejskiego oraz restrukturyzacji przestrzennej i funkcjonalnej jest rewitalizacja miejska, obejmująca działania w zakresie odnowy zdegradowanych obszarów miejskich. Temu właśnie zagadnieniu poświęcona jest publikacja autorstwa Stanisława Kozłowskiego i Anny Wojnarowskiej "Rewitalizacja zdegradowanych obszarów miejskich. Zagadnienia teoretyczne" prezentująca teoretyczne aspekty rewitalizacji.

Pozycję te uzupełnia "Rewitalizacja zdegradowanych obszarów miejskich. Przykłady praktyczne" zawierająca przykłady krajowych i zagranicznych programów rewitalizacji obszarów śródmiejskich i staromiejskich.

 

Książka stanowi zestawienie źródeł finansowania procesów rewitalizacji: funduszy międzynarodowych, funduszy dostępnych na poziomie krajowym, regionalnym oraz lokalnym. Omawia kwestie uczestnictwa sektora prywatnego w finansowaniu procesów rewitalizacji oraz współpracy sektorów publicznego i prywatnego przy realizacji odnowy miast. Zawiera także krótki wstęp teoretyczny: definicję pojęcia rewitalizacji miejskich obszarów zdegradowanych oraz omówienie kwestii związanych z przygotowaniem programów rewitalizacji.

Autorka przedstawia w swojej książce ciekawą interpretację "sztuki ulicy" jako formy debaty publicznej, prowadzonej spontanicznie, bez instytucjonalnych i politycznych uwikłań. Jednocześnie analizuje przyczyny dotychczasowych niepowodzeń tej próby odbudowy więzi społecznych i ducha obywatelskiego. Wielką zaletą książki jest osobiste doświadczenie autorki, która uczestniczyła w najważniejszych streetartowych imprezach w Polsce i na świecie, np. w organizacji międzynarodowej wystawy Urban Affairs w Berlinie. Praca dobrze zapełnia przestrzeń między socjologią przestrzeni miejskiej, takiej jak streetart czy też starsze grafitti, a teorią politycznej demokracji, w której różne działania dawniej traktowane jako margines polityki nabierają znaczenia pierwszorzędnego.

Rewitalizacja miast polskich T. 1-12 + Podsumowanie projektu

Publikacja stanowi pokłosie Międzynarodowej Konferencji Naukowej pt. „Woda w krajobrazie miasta / Water in the Townscape” zorganizowanej 13 lutego 2009 roku w Poznaniu przez Wydział Architektury Politechniki Poznańskiej. Celem konferencji była integracja różnych środowisk naukowych i wymiana doświadczeń między przedstawicielami nauki oraz praktyki projektowej i realizacyjnej. Spotkanie umożliwiło transfer wiedzy na płaszczyźnie międzynarodowej na różnych poziomach planowania i projektowania: od strategii regionalnych i rewitalizacji nadwodnych obszarów miast po detale zastosowania wody w budynkach i przestrzeniach publicznych. Zanalizowano wpływ elementów wodnych na krajobraz miasta, uwzględniając z jednej strony symbolikę wody oraz jej walory estetyczne i psychologiczne, a z drugiej – techniczne możliwości jej wykorzystania oraz uwarunkowania hydrologiczne.

W książce przedstawiono temat zarządzania miastem. Publikacja zawiera zarówno analizy, jak i praktyczne wskazówki na temat m.in.: - polityki przestrzennej w mieście, w tym określenia przestrzennych relacji miasta z otoczeniem, - przygotowywania, opracowywania i wdrażania strategii rozwoju lokalnego miasta, - działań usprawniających politykę podatkową oraz finansową w mieście, - skutecznego promowania miasta przy wykorzystaniu jego marki oraz wizerunku, - nowoczesnego spojrzenia na miejskie inwestycje, - poprawnej polityki społecznej miasta, - warunków do prowadzenia skutecznej gospodarki komunalnej

Książka stanowi XI tom z 12-tomowej publikacji REWITALIZACJA MIAST POLSKICH.

Publikacja jest wynikiem prac naukowych finansowanych ze środków na  naukę w latach 2007-2010 jako projekt badawczy zamawiany Rewitalizacja  miast polskich jako sposób zachowania dziedzictwa materialnego i  duchowego oraz czynnik zrównoważonego  rozwoju.