Książka jest owocem konferencji zorganizowanej w Krakowie przez Międzynarodowe Centrum Kultury we współpracy z Centrum Kultury Współczesnej w Barcelonie w dniach 29 i 30 marca 2007 roku. 

Polsko-katalońscy autorzy tekstów podjęli wątek losów Barcelony i Krakowa od historii powstania obu miast aż do czasów współczesnych. W publikacji znalazły się teksty będące refleksją nad dziedzictwem Barcelony i Krakowa i jego relacjami ze współczesnością. Poruszono temat wpływu czynników politycznych, ideologicznych, społecznych i ekonomicznych na formowanie się wyjątkowego oblicza Krakowa i Barcelony, a także roli tych miast jako centrów kultury i pośredników w wymianie wartości kulturalnych oraz o szansach i wyzwaniach płynących dla obu miast z integracji europejskiej, globalizacji, czy rozwoju ruchu turystycznego. Paralelny układ tekstów polskich i katalońskich umożliwił ukazanie poszczególnych zagadnień z perspektywy obu miast, pozwalając odkryć zaskakujące podobieństwa i nieoczekiwane różnice.

Charles de Tocqueville powiedział: "kiedy przeszłość nie oświetla przyszłości, rozum porusza się w ciemności", a nasza wielka kolekcjonerka ks. Izabela z Flemmingów Czartoryska kazała umieścić na frontonie pierwszego polskiego muzeum w Puławach napis PRZESZŁOŚĆ PRZYSZŁOŚCI. Taka też do dzisiaj pozostaje podstawowa misja naszych instytucji ochrony dziedzictwa. Dlatego na co dzień z jednej strony chronimy to wszystko, co składa się na obraz naszej tożsamości i stanowi często o sensie naszego życia, a z drugiej staramy się przygotować najmłodsze pokolenia obywateli do wyzwań stawianych przez wymogi współczesności. (z Przedmowy prof. Andrzeja Rottermunda)

Praca ta to pierwsze interdyscyplinarne podsumowanie rewitalizacji krakowskiego Kazimierza z perspektywy piętnastu lat transformacji systemowej. Rewitalizacja dzielnicy rozpatrywana jest jako wielowymiarowy proces przyczyniający się do odnowy zasobu budowlanego, zmian w zagospodarowaniu przestrzennym, w jego funkcjach, tkance społecznej oraz wizerunku problemowego obszaru. Tak szerokie, a zarazem dogłębne spojrzenie pozwala na pokazanie kompleksowości zjawiska oraz podkreślenie roli, jaką w ożywieniu Kazimierza może odegrać odkryte i współcześnie zinterpretowane dziedzictwo kulturowe tego miejsca.

Fenomen stołeczności to szczególny przypadek złożonych relacji pomiędzy miastem a polityką. Proces narodzin i budowania stolicy jest od wieków immanentnie związany z historią państw i narodów, a jednocześnie historia państw i narodów odcisnęła charakterystyczne piętno na kształcie i atmosferze miast stolic. Problem dziedzictwa stołeczności Krakowa i Sankt Petersburga, które mimo różnic skali i charakteru tak doskonale ilustrują złożoność syndromu "upadłych stolic"' stał się głównym tematem międzynarodowej konferencji zorganizowanej przez Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie we współpracy z Instytutem Polskim / Konsulatem Generalnym RP w Petersburgu w dniach 3?4 października 2008 r. Książka "Kraków i Sankt Petersburg" to zapis owych rozważań i próba odpowiedzi na pytanie, czy królewski Kraków i carski Petersburg są dzisiaj miejscami nostalgii i kompleksów, czy raczej fermentu i aspiracji, gdzie dziedzictwo stołeczności stanowi ważny potencjał dla ekspansji? Wersja polska