Celem autorów niniejszej publikacji jest próba diagnozy zjawiska wykluczenia społecznego na obszarze województwa śląskiego oraz przedstawienie procesów rewitalizacji obszarów poprzemysłowych, z uwzględnieniem aspektu społecznego, gospodarczego, edukacyjnego, a także kulturowego. Diagnoza ta stanowi podstawę do konstruowania polityki rozwoju regionu i przeciwdziałania ekskluzji społecznej.
Praca jest zbiorem dziesięciu opracowań. W pierwszym podjęto temat bezrobocia jako przyczyny i skutku ekskluzji społecznej. W drugim omówiono przestrzenne zróżnicowanie ekonomicznych uwarunkowań rewitalizacji miast śląskich. W trzecim opracowaniu skupiono się na znaczeniu edukacji w procesie rewitalizacji, w czwartym na wymiarach degradacji kultury przemysłowej w regionie Górnego Śląska. Kolejne opracowania dotyczą m.in. rewitalizacji terenów poprzemysłowych, roli sektora małych i średnich przedsiębiorstw w rewitalizacji obszarów wykluczenia społecznego, przeciwdziałania wykluczeniu społecznemu, uwarunkowań wykluczenia społecznego w województwie śląskim oraz realizacji społecznej polityki mieszkaniowej jako czynnika zapobiegającego wykluczeniu społecznemu.